Αρχείο

Πώς υπολογίζουμε κάθε χρόνο πότε «πέφτει» το Πάσχα?

 

Το Πάσχα είναι κινητή γιορτή και γιορτάζεται την πρώτη Κυριακή μετά την πανσέληνο της εαρινής ισημερίας (με το παλαιό ημερολόγιο).
Αρχικά, η εορτή ορίσθηκε από τους Χριστιανούς, κατά τροποποίηση του εβραϊκού Πάσχα. Οι Εβραίοι γιόρταζαν το πέρασμα από την Ερυθρά θάλασσα με επικεφαλής τον Μωυσή την 14η μέρα του μήνα Νισάν, δηλαδή ανήμερα της πρώτης εαρινής πανσελήνου.
Οι πρώτοι Χριστιανοί συνήθιζαν να γιορτάζουν το Πάσχα μαζί με τους Εβραίους. Έγιναν πολλές συζητήσεις μεταξύ εκπροσώπων της Ανατολής και της Δύσης για την εξεύρεση κοινά αποδεκτής ημέρας εορτασμού του Πάσχα, χωρίς όμως αποτέλεσμα. Θέλοντας, λοιπόν, οι Χριστιανοί να συνδέσουν το Πάσχα με την αναστάσιμη ημέρα, την Κυριακή, αποφάσισαν να το γιορτάζουν την πρώτη Κυριακή μετά την ανοιξιάτικη πανσέληνο ούτως ώστε να μην συμπίπτει με το εβραϊκό.
Η Πρώτη Οικουμενική Σύνοδος, που συνήλθε το έτος 325 στη Νίκαια της Βιθυνίας, αποφάσισε, όπως γράφει ο ιστορικός της Εκκλησίας Ευσέβιος, «τήν ἁγιωτάτην τοῦ Πάσχα ἑορτήν μιᾷ καί τῇ αυτῇ ἡμέρᾳ συντελεῖσθαι. Οὐδέ γάρ πρέπει ἐν τοσαύτῃ ἁγιότητι εἶναι τινά διαφοράν» (PG 20, 1077).
Αποφασίστηκε να αποκλεισθεί ο συνεορτασμός του Πάσχα «μετά τῶν κυριοκτόνων» Ιουδαίων και «πάντες οἱ ἐξ Ἑώας ἀδελφοί», οι πιστοί δηλαδή της Ανατολής, να εορτάζουν το Πάσχα «σύμφωνα Ρωμαίοις», όπως στη Δύση. Καθορίστηκε δε ως ημέρα να είναι πάντοτε Κυριακή, και μάλιστα η Κυριακή, η οποία ακολουθεί την πρώτη πανσέληνο μετά την εαρινή ισημερία. Ανατέθηκε δε στον Πατριάρχη Αλεξανδρείας, λόγω της καλλιέργειας των μαθηματικών και αστρονομικών επιστημών σ’ αυτή την πόλη, να γνωστοποιεί κάθε χρόνο με ειδικό γράμμα, το οποίο ονομαζόταν «πασχάλιον γράμμα», στις άλλες Εκκλησίες την ημέρα του εορτασμού του Πάσχα.
Με την αλλαγή του ημερολογίου το Πατριαρχείο της Κωνσταντινούπολης, όπως και η Εκκλησία της Ελλάδος εγκολπώθηκαν και ακολούθησαν το νέο Ημερολόγιο, χωρίς όμως να θίξουν το Πασχάλιο. Τον καθορισμό του Πάσχα τον συνεχίζουν βάσει του παλαιού Ημερολογίου, γι’ αυτό και δεν συμπίπτει πάντοτε με το Πάσχα των Παπικών, οι οποίοι προσάρμοσαν το Πασχάλιο βάσει του νέου Ημερολογίου.
Σύμφωνα λοιπόν με το Πασχάλιο της Ορθοδοξίας, η ημερομηνία της εορτής του Πάσχα θα κυμαίνεται πάντοτε μεταξύ της 4ης Απριλίου και 8ης Μαΐου, με το νέο ημερολόγιο.
Σύμφωνα με την παράδοση κατά την ημέρα της Ανάστασης και του Πάσχα τα λαϊκά έθιμα περιλαμβάνουν δείπνο με κύριο φαγητό τη μαγειρίτσα, το βράδυ της Ανάστασης, το τσούγκρισμα των κόκκινων αυγών στο σπίτι ή έξω από την Εκκλησία, το «φιλί της αγάπης» την ώρα της Ανάστασης, το σούβλισμα του αρνιού κατά την Κυριακή του Πάσχα.
Πηγή: dogma.gr

Ευγένιος Τριβιζάς: το σχολείο θέλει χιούμορ και φαντασία

 

Είναι εξερευνητής, εφευρέτης, ταχυδακτυλουργός και ζογκλέρ μελάτων αυγών.

 

Έχει ανακαλύψει το Νησί των Πυροτεχνημάτων, τη Φρουτοπία, το Κουνουπακιστάν, το Πιπερού, τη Χώρα των Χαμένων Χαρταετών, το Γαλαξία των Λεξεων και την Πολιτεία με όλα τα Χρώματα εκτός από το Ροζ.

Ο Ευγένιος ζει στο Νησί των Πυροτεχνημάτων με τον παπαγάλο του τη Σύνθια, τον άσπρο ελέφαντα τον Πουκιπόν, τον Οράτιο το αόρατο πράσινο καγκουρό, τον Πελέ τον ταχυδρομικό πελεκάνο, τον Παντελή τον απότομο ιπποπόταμο και τη Λιλή την παρδαλή λεοπάρδαλη.

Κάθε τόσο μαζί με τους φίλους του τον κάπτεν- Βαρθολομαίο Μπορφίν και τον Αλέξη Πτωτιστή ταξιδεύουν στα πέρατα του κόσμου, σώζουνε πριγκίπισσες από δράκους και δράκους από πρίγκιπες και προσπαθούν να βρούνε το χαμένο όγδοο χρώμα του ουράνιου τόξου.Τι καλύτερο για τη νέα σχολική χρονιά από τη φαντασία και την έμπνευση του Ευγένιου Τριβιζά.

– Τι κάνει ο δάσκαλος όταν βλέπει ορθογραφικά λάθη?

«Σκέφτεται ότι σοβαρότερα από τα ορθογραφικά είναι τα λάθη της ζωής και από αυτά πρέπει να προφυλάξει κυρίως τους μαθητές του».

– Το πιο πολύτιμο δώρο για τα παιδιά;

«Ο χρόνος που τους αφιερώνουμε».

– Γιατί βαριούνται τα παιδιά στην τάξη;

«Επειδή τα μαθήματα είναι ως επί το πλείστον κουραστικά και βαρετά. Η διαδικασία της μάθησης θα μπορούσε να γίνει πολύ πιο ελκυστική αν μπολιαζόταν με χιούμορ και φαντασία».

– Το μάθημα των Θρησκευτικών πώς θα το ξεκινούσατε;

«Ο Θεός να βάλει το χέρι του».

– Τι συμβαίνει όταν πεθαίνει η παιδικότητα;

«Δεν πεθαίνει. Κρύβεται ντροπιασμένη ή φοβισμένη και περιμένει τη στιγμή που θα απαλλαγούμε από την έπαρση της σοβαροφάνειας».

– Σε τι έχουμε αλλάξει από την εποχή που ήμασταν παιδιά;

«Οταν ήμασταν παιδιά, ψάχναμε με τις ώρες για να βρούμε τετράφυλλα τριφύλλια. Τώρα που μεγαλώσαμε, ψάχνουμε με τις ώρες για να βρούμε ταξί. Οταν ήμασταν παιδιά, ελπίζαμε να γίνει ένα θαύμα και να πέσει στα χέρια μας ένα πεφταστέρι. Τώρα που μεγαλώσαμε, ελπίζουμε να γίνει ένα θαύμα και να μας πέσει η πίεση».

– Σε μια σχολική κασετίνα τι υλικά θα βάζατε;

«Μια γόμα που σβήνει τα δάκρυα και μια ξύστρα για ουρανοξύστες».

– Πού έχει φτάσει το σκορ στην αναμέτρηση του «Πανχελωνιακού εναντίον της Λαγουδένιας Λαίλαπας»;

«Ο Πανχελωνιακός εξακολουθεί να θριαμβεύει. Η ιστορία του θρυλικού ματς με τη Λαγουδένια Λαίλαπα θα κυκλοφορήσει σύντομα σε νέα εμπλουτισμένη έκδοση από τις εκδόσεις Καλέντη».

– Πότε τα φύκια μεταμορφώνονται σε μεταξωτές κορδέλες;

«Οταν τα μαζεύουν το ηλιοβασίλεμα ερωτευμένες γοργόνες για να στολίσουν τα μαλλιά τους».

– Γιατί δεν δίνουν Οσκαρ στους πολιτικούς;

«Για να μην επισύρουν την προσοχή του κοινού στο υποκριτικό τους ταλέντο».

– Τους «Δραπέτες της σκακιέρας» σε ποιους θα τους αφιερώνατε;

«Σε όλους αυτούς που αρνούνται να γίνουν ρομπότ ή πιόνια».

– Και σε ποιον θα αφιερώνατε το «Αν σου πέσει ένα βουβάλι στο κεφάλι», το τελευταίο σας βιβλίο στη σειρά «Παραμύθια Ντορεμύθια»;

«Σε όσους λαχταρούν να ξαναβρούν τη χαμένη τους αισιοδοξία. Γι’ αυτό άλλωστε έχει τον υπότιτλο «Το βιβλίο της αισιοδοξίας»».

– Αν ήταν παραμύθι η κρίση, πώς θα τελείωνε;

«Ζήσανε αυτοί καλά και εμείς χειρότερα».

– Τελικά ποιο είναι το επάγγελμά σας; Εφευρέτης, ταχυδακτυλουργός ή ζογκλέρμελάτων αβγών;

«Το μόνο σίγουρο είναι ότι γράφω παραμύθια. Και μέσα από αυτά αλλάζω ειδικότητες».

Από τα λεγόμενά σας λοιπόν συγγραφέας δεν είναι ένα ακόμη επάγγελμα;

«Μα και βέβαια όχι. Και έτσι θα έπρεπε να ήταν όλα τα επαγγέλματα. Δεν πρέπει να βλέπουμε τη δουλειά ως αγγαρεία αλλά ως ικανοποίηση».

– Πόσες χώρες έχετε ανακαλύψει;

«Γύρω στις 484. Η πιο γνωστή από όλες η Φρουτοπία. Το Αβγανιστάν, το Κουφέιτ, το Νησί των Πυροτεχνημάτων, καθώς και το Ανω και Κάτω Βόλτα. Στο Ανω μένουν αυτοί που έχουν πάρει την κάτω βόλτα και αντίστροφα».

– Η πιο γνωστή εφεύρεσή σας;

«Ο γαργαλιός. Ενα μηχάνημα που σε γαργαλάει όταν είσαι λυπημένος και σε κάνει να γελάς».

– Μια εφεύρεση που θα έλυνε τα χέρια των Αθηναίων;

«Ο ταξιμαγνήτης. Οποιος τον κρατάει τα ταξί αισθάνονται μια ακαταμάχητη έλξη προς το μέρος του».

– Και η τελευταία σας εφεύρεση;

«Το ελαφρύδι».

– Μας διευκρινίζετε για τι ακριβώς πρόκειται;

«Το αντίθετο από το βαρύδι. Τα κάνει όλα ανάλαφρα. Ξέρετε, ταξιδεύω πολύ συχνά· βάζω λοιπόν ένα – δύο ελαφρύδια στη βαλίτσα μου και τη σηκώνω με μεγάλη ευκολία».

– Ποιο μέσο χρησιμοποιείται συνήθως στις μετακινήσεις σας;

«Το ιπτάμενο κρουασάν».

Με τι γράφετε τα βιβλία σας;

«Με φτερό παγονιού βουτηγμένο σε μελάνι ασημένιας σουπιάς».

– Όλοι κρύβουμε ένα παιδί μέσα μας;

Όταν η παιδικότητα πεθαίνει, το πτώμα της το αποκαλούμε «ενηλικίωση» είχε κάποιος σχολιάσει. Το τραγικό είναι ότι συχνά χάνουμε την παιδικότητά μας χωρίς να αποκτήσουμε ωριμότητα.

Ευτυχώς ποτέ δεν είναι αργά να απαλλαγούμε από τις παρωπίδες τις σοβαροφάνειας και να ξαναγίνουμε παιδιά. Να ξαναβρούμε δηλαδή τη φρεσκάδα της ματιάς, την πίστη ότι πάντα υπάρχει ελπίδα, ότι μπορούμε να νικήσουμε τους δράκους που μας απειλούν και τους γίγαντες που μας δυναστεύουν.

Κι αυτό επειδή οι αναμνήσεις, τα σκιρτήματα, τα πρωτόγνωρα συναισθήματα της παιδικής μας ηλικίας δεν είναι πουκάμισο φιδιού το οποίο αποβάλλουμε όταν ενηλικιωνόμαστε, αλλά ένας θησαυρός που μας συνοδεύει σε όλη μας τη ζωή. Μπορεί τον θησαυρό να τον έχουμε παραμελήσει, αγνοήσει ή λησμονήσει, αυτό όμως δε σημαίνει ότι δεν εξακολουθεί να υπάρχει και να περιμένει τη στιγμή που θα τον ξαναβρούμε.
Συνέντευξη στον Γιώργο Κιούση

Πηγή: presspublica.gr

/.thessalonikiartsandculture.gr

Kαλικάντζαροι: Τα πονηρά δαιμόνια που ανεβαίνουν την παραμονή των Χριστουγέννων στη Γη – Τί αναφέρουν οι λαϊκές παραδόσεις

 
 

Οι καλικάντζαροι είναι δαιμόνια…τα λαϊκότερα και πλουσιότερα σε περιεχόμενο. Σύμφωνα με το «Χρηστικό Λεξικό της Νεοελληνικής Γλώσσας» της Ακαδημίας Αθηνών (έκδ. 2014), οι καλικάντζαροι είναι «δύσμορφα και πονηρά δαιμόνια που ανεβαίνουν την παραμονή των Χριστουγέννων στη Γη από τα έγκατά της, όπου όλο τον χρόνο προσπαθούν να κόψουν το δέντρο που τη στηρίζει και φοβίζουν ή ενοχλούν τους ανθρώπους μέχρι τα Θεοφάνεια». Εξαιρετικός και περιεκτικότατος ορισμός! Να αναφέρουμε ότι το χρονικό διάστημα από την παραμονή των Χριστουγέννων ως τα Θεοφάνεια είναι γνωστό ως Δωδεκαήμερο.

Η «προέλευση» των καλικάντζαρων
Για την «καταγωγή» των καλικάντζαρων υπάρχουν διάφορες εκδοχές. Κάποιοι θεωρούν ότι είναι απομεινάρια των Καβειρίων Δαιμόνων και των άλλων πλασμάτων της διονυσιακής λατρείας (π.χ. των Σατύρων) ή ακόμα και του θεού Πάνα, ακόμα και τους Κενταύρους. Άλλοι ότι προέρχονται από τις μεταμφιέσεις των Βυζαντινών που συνοδεύονταν από πανηγυρισμούς και γίνονταν στη διάρκεια του Δωδεκαήμερου. Η σχετική γιορτή ονομαζόταν Βοτά και λάμβανε χώρα από τον 5ο ως των 12ο αιώνα περίπου.
Την άποψη αυτή, με την προσθήκη ότι οι μεταμφιεσμένοι αυτοί προκαλούσαν φόβο, ενστερνίζεται ο «πατέρας» της ελληνικής λαογραφίας Νικόλαος Πολίτης και υιοθετεί σε μεγάλο βαθμό ο Φαίδων Κουκουλές.
Ο Γεώργιος Α. Μέγας θεωρεί πιθανή μια άλλη εκδοχή. Ότι οι καλικάντζαροι συσχετίζονται με τους νεκρούς, που, κατά την κοινή πίστη, σε μια ορισμένη εποχή του χρόνου επιστρέφουν για μικρό χρονικό διάστημα στον κόσμο των ζωντανών. Ενισχύει την άποψή του αυτή από τη δοξασία που επικρατούσε στα Φάρασα της Καππαδοκίας για τους μνημοράτους, δηλαδή τους νεκρούς. Πίστευαν οι Φαρασιώτες ότι οι νεκροί γυρίζουν τις νύχτες του Δωδεκαήμερου στους δρόμους και μπαίνουν στα σπίτια από τις καμινάδες, γι’ αυτό έκαιγαν λιβάνι στη φωτιά για να φύγουν. Τους φαντάζονταν σαν μαύρους «Αράπηδες» (δεν είναι ρατσιστική αναφορά, η λέξη έχει ευρεία χρήση στη λαϊκή μας παράδοση!), που φορούν κουρέλια και φεύγουν ξανά στις 8 Ιανουαρίου.
Ανάλογη γερμανική πίστη και έθιμα ευρωπαϊκών λαών υπάρχουν στο βιβλίο του Eugen Fehrle «Feste und Volksbrauche im Jahreslauf europaischer (1955). Ο δε Martin P. Nilsson, στο βιβλίο του «Greek Popular Religion» (1940) αναφέρει χαρακτηριστικά ότι «Οι λαϊκές συνήθειες σε όλες τις χώρες και τις εποχές είναι σχετικές» (μετάφραση Ι.Θ. Κακριδής).
Οι καλικάντζαροι, κατά τον Ν.Γ. Πολίτη, συνδέονται με τον Βαβουντζικάριο των Βυζαντινών. Η λέξη Βαβουντζικάριος αναφέρεται για πρώτη φορά τον 10ο αιώνα στο λεξικό Σούδα: «εφιάλτης, ο λεγόμενος παρά πολλούς Βαβουντζικάριος». Η αναφορά του Μιχαήλ Ψελλού τον 11ο αιώνα σε παρουσία του Βαβουντζικάριου κατά το Δωδεκαήμερο έδωσε την αφορμή στον Πολίτη να συνδέσει καλικάντζαρους και Βαβουντζικάριο.
Τέλος να αναφέρουμε ότι η επισημότερη και μεγαλύτερη γιορτή των Βυζαντινών ήταν αυτή των Καλανδών, «δαίμονος μεγάλου τήνδε είναι συμβαίνει την εορτήν» έγραφε ο Λιβάνιος, χωρίς όμως να αναφέρει σε ποιον ήταν αφιερωμένη. Η γιορτή λάμβανε χώρα περίπου στο μέσο του Δωδεκαήμερου και παρόλο ότι η Εκκλησία αφόρισε όσους συμμετείχαν σ’ αυτήν (ΣΤ’ Οικουμενική Σύνοδος, Κωνσταντινούπολη 680-681), δεν είχε εκλείψει ως τα τέλη του 12ου αιώνα (Θεόδωρος Βαλσαμών).
 
Η μορφή των καλικάντζαρων και οι τρόποι αντιμετώπισής τους
Οι καλικάντζαροι έχουν διάφορες μορφές με τις οποίες παριστάνονται: «Είναι ψηλοί σαν τους ανθρώπους, όμως μαύροι και άσκημοι και φορούν σιδεροπάπουτσα» ή είναι «μαυριδεροί, με κόκκινα μάτια, τράγινα πόδια, με χέρια σαν της μαϊμούς και με τριχωτό όλο το σώμα» ή «μονόματοι, μονοπόδαροι και πολύ κοντοί: μπαίνουν στα σπίτια από την καπνοδόχο και λερώνουν τη φωτιά, καβαλικεύουν στους ώμους τους διαβάτες, τους πιάνουν στο χορό» κ.λπ. (ΕΓΚ/ΔΕΙΑ «ΠΑΠΥΡΟΣ-ΛΑΡΟΥΣ-ΜΠΡΙΤΑΝΙΚΑ έκδ. 2007). Ο αρχηγός των καλικάντζαρων λέγεται μαντρακούκος, ενώ αναφέρονται και… θηλυκοί καλικάντζαροι, οι βερβελούδες!
Ο φόβος για τους καλικάντζαρους οδηγεί τους ανθρώπους σε διάφορους τρόπους αντιμετώπισής τους.
Άλλοι κρεμούν πίσω από την πόρτα του σπιτιού ή μέσα στην καμινάδα ένα κατωσάγονο χοίρου, που έχει αποτρεπτική δύναμη, άλλοι καίνε αλάτι ή παλιά παπούτσια στη φωτιά. Οι κρότοι και η δυσοσμία του καπνού διώχνει τους καλικάντζαρους. Άλλοι τοποθετούν ένα κόσκινο στην είσοδο του σπιτιού. 
Οι… κουτοί καλικάντζαροι από περιέργεια αρχίζουν να μετρούν τις τρύπες. Έτσι περνούν οι ώρες και ξημερώνει, οπότε οι καλικάντζαροι τρέχουν να εξαφανιστούν, καθώς ο χρόνος δράσης τους είναι η νύχτα. Άλλοι προσπαθούν να τους εξευμενίσουν με διάφορες προσφορές (γλυκά, τηγανίτες κ.λπ.).
Το κύριο όμως μέσο για να μείνουν οι καλικάντζαροι μακριά από τα σπίτια είναι η φωτιά, που έχει τη δύναμη να διώχνει τα δαιμόνια. Γι’ αυτό η φωτιά έκαιγε άλλοτε στα σπίτια όλο το Δωδεκαήμερο. Την παραμονή των Χριστουγέννων, κάθε νοικοκύρης τοποθετεί στο τζάκι ένα χοντρό ξύλο από αγκαθωτό δέντρο, αφού πρώτα το ραίνει με ξηρούς καρπούς. Το κούτσουρο αυτό λέγεται Χριστόξυλο ή δωδεκαμερίτης (Γ.Α. Μέγας, «Ελληνικές Γιορτές και Έθιμα της Λαϊκής Λατρείας»).
Σε διάφορα μέρη της Ελλάδας ανάβουν μεγάλες φωτιές στις πλατείες πόλεων, κωμοπόλεων και χωριών την παραμονή των Χριστουγέννων. Στο Καστανόφυτο της Καστοριάς η φωτιά ανάβεται με κέδρα στην άκρη του χωριού και σε ψηλό μέρος. Στη Σιάτιστα πολλές μέρες πριν τα Χριστούγεννα τα παιδιά μαζεύουν φρύγανα από τα γύρω βουνά και λόφους. Με αυτά το βράδυ της παραμονής των Χριστουγέννων ανάβουν φωτιές στις πλατείες. Γύρω από τις φωτιές μαζεύεται κόσμος που τραγουδά τα κάλαντα και χτυπά κουδούνια. Με τους κρότους των κουδουνιών και τις φωτιές κρατούν μακριά τα δαιμόνια. Κάτι ανάλογο γίνεται και την παραμονή της Πρωτοχρονιάς και των Φώτων.
 
Τα ονόματα των καλικάντζαρων σε διάφορα μέρη της Ελλάδας και οι ετυμόλογίες τους
Ακόμα και η λέξη καλικάντζαρος είναι δυσετυμολόγητη. Πιθανότερες είναι οι εκδοχές η λέξη να προέρχεται από τα: καλός+κάνθαρος ή καλός+(σ)καντζός (=τριχωτός, ζαρωμένος). Η λέξη καλός έχει και στις δύο περιπτώσεις ευφημιστική σημασία. Ο Αδ. Κοραής θεωρεί ότι η λέξη προέρχεται από το καλλικάνθαρος, όπου το πρώτο συνθετικό είναι ευφημιστικό και το κάνθαρος μετέπεσε στον τύπο κάντζαρος. Στην Αττική ονομάζονταν κωλοβελόνηδες, «…διά την ουράν αυτών, απολήγουσαν εις αιχμήν εν είδει βέλους, ως εικονίζεται ενίοτε υπό των αγιογράφων η ουρά του διαβόλου» (Δ. Καμπούρογλους).
Άλλο όνομα σε πολλές περιοχές της χώρας μας είναι «τα παγανά». Από το λατινικό paganus, που αρχικά σήμαινε τον χωρικό και τον αστράτευτο και αργότερα τον ειδωλολάτρη.
Η λέξη λυκοκάντζαρος, που σημαίνει επίσης τον καλικάντζαρο, προέρχεται κατά τον Ν.Γ. Πολίτη από τα λύκος+κάνθαρος. Να σημειώσουμε ότι είναι προφανής εδώ ο συσχετισμός των λυκοκάντζαρων-καλικάντζαρων με τους λυκάνθρωπους.
Στη Μάνη οι καλικάντζαροι λέγονται τσιλικρωτά, από το ρήμα τσιλικρώνω=χαλυβδώνω.
Στην Κύπρο ονομάζονται πλανήταροι.
Στην Ήπειρο λέγονται καλιοντζήδες. Για τη λέξη αυτή υπάρχουν δύο ετυμολογίες. Καλιοντζής<Γαλοντζής, αυτός που κατασκευάζει γαλότσες (γαλόντσας, παλαιότερα) που πιστεύεται ότι αφορά τα παπούτσια που φορούσαν τα δαιμόνια αυτά.
Η άλλη εκδοχή προτείνεται από τον Ν.Γ. Πολίτη και σύμφωνα μ’ αυτή: Καλιοντζής=ναύτης που υπηρετεί σε γαλιόνι (ον), μεγάλο πολεμικό πλοίο.
Στον Πόντο λέγονται χρυσαφεντάδοι (χρυσός+αφέντης, κατ’ ευφημισμόν). Το όνομά τους κακανθρωπίσματα οφείλεται στην κακοποίηση, εκ μέρους τους, των ανθρώπων. 
Στη Σύμη λέγονται Κάηδες, από τη λέξη Κάιν, επειδή σε πολλά μέρη θεωρούνται αδερφοδιώχτες.
Το Συβώτης ή Σιφώτης (Καππαδοκία), παρετυμολογείται από τα Φώτα, οπότε οι καλικάντζαροι εγκαταλείπουν τη Γη. Το Παρωρίτης από το αρχαίο επίθετο πάρωρος (πάρωρα=λίγο πριν το χάραμα).
Τέλος, το Καλλισπούδηδες (Σάμος), κατ’ ευφημισμόν από το καλός+σπουδάζω.
Η πρώτη αναφορά σε καλικάντζαρους γίνεται από τον Χιώτη λόγιο Λέοντα Αλλάτιο (1588-1669).
 
Ανάλογες παραδόσεις σε άλλους ευρωπαϊκούς λαούς
Στη Γερμανία το Δωδεκαήμερο (die Zwolften) πιστεύεται ότι τις χριστουγεννιάτικες νύχτες εξορμούν στις έρημες εκτάσεις οι Wilde Jager (άγριοι κυνηγοί) και πιο πέρα η Wuthendes Heer (λυσσαλέα στρατιά) σκορπά τον τρόμο στους ευκολόπιστους χωρικούς. Τις ίδιες μέρες… αναλαμβάνουν δράση και οι Hexen (κακάσχημες μάγισσες), τα Truten Alben (φαντάσματα) και οι Wilde Weiber (αγριογυναίκες).
Στη Σκανδιναβία τις εορταστικές μέρες εμφανίζονται τα… τρολ (Trolle). Ναι, από τα Trolle των σκανδιναβών προέκυψαν και τα διαδικτυακά (και όχι μόνο!) τρολ!!!
Στη Γαλλία οι loups-garous (λυκάνθρωποι) δρουν στην ύπαιθρο με πρώτο στόχο να πιάσουν και να κατασπαράξουν τα σκυλιά που θα συναντήσουν.
Τέλος, στην Ισλανδία πίστευαν ότι κάθε Χριστούγεννα εννιά Julesveinar κατέβαιναν από τα βουνά για να αρπάξουν παιδιά και να τα οδηγήσουν στις σπηλιές των ξωτικών.
Η επιστροφή των καλικάντζαρων στα εγκάτα της Γης

Οι καλικάντζαροι με τον αγιασμό των σπιτιών τα Θεοφάνεια (ή την παραμονή των Θεοφανείων) έτρεχαν έντρομοι στα έγκατα της Γης, παρακινώντας ο ένας τον άλλο:
«Φεύγετε να φεύγουμε, γιατί ήρθε ο παπάς, με την αγιαστούρα του και με τη βρεχτούρα του».
Στα βάθη της Γης έβρισκαν το δέντρο που τη στηρίζει ολόκληρο και ξεκινούσαν πάλι να το κόβουν ως τα επόμενα Χριστούγεννα…
aporrito-x /grizosgatos.blogspot.gr

Η γέννηση, τα πρώτα βήματα και η λαμπρή ιστορία του χριστουγεννιάτικου δέντρου

 

Το Χριστουγεννιάτικο δέντρο έχει γερμανική προέλευση και χρονολογείται από την εποχή του Αγίου Βονιφάτιου, άγγλου ιεραπόστολου που βρέθηκε στην χώρα τον 8ο αιώνα. Ο Άγιος αντικατέστησε στις θυσίες στον θεό Όντιν των Νορβηγών με ένα ψηλό δέντρο αφιερωμένο στον Ιησού.

 
Ο μύθος θέλει τον Άγιο Βονιφάτιο να βρίσκεται μπροστά στο θέαμα παγανιστών έτοιμων να θυσιάσουν ένα αγόρι κοντά σε μια βελανιδιά. Με ένα χτύπημα του τσεκουριού που είχε μαζί του έκοψε το δέντρο και σταμάτησε την θυσία. Ένα μικρό έλατο βγήκε στην θέση της κομμένης βελανιδιάς και είπε στους παγανιστές πως ήταν το δέντρο της ζωής και έστεκε εκεί για τον Ιησού. Κάπως έτσι ξεκίνησε και η παράδοση!
Μεσαίωνας
Ξεκίνησε να κυκλοφορεί ο μύθος πως όταν ο Ιησούς γεννήθηκε, το καταχείμωνο, όλα τα δέντρα στον κόσμο αποτίναξαν τον πάγο και το χιόνι που τα είχε καλύψει και έβγαλαν νέα πράσινα φύλλα. Η εκκλησία στον Μεσαίωνα διακοσμούσε έλατα – γνωστά ως τα δέντρα του Παραδείσου – με μήλα, την παραμονή των Χριστουγέννων και τα ονόμαζε «Αδάμ και Εύα».
TREE
(Wikipedia)
Αναγέννηση
Υπάρχουν στοιχεία πως δέντρα χρησιμοποιούνταν ως σύμβολα των Χριστιανών στην πρωτεύουσα της Λετονίας, Ρίγα, το 1510. Η ιστορία θέλει άντρες που φορούσαν μαύρα καπέλα να καίνε σε ειδική τελετή το δέντρο μπροστά στο House of Blackheads (κτήριο της χώρας). Ο Μαρτίνος Λούθηρος είναι κατά πολλούς ο πρώτος που άναψε κεριά πάνω στο δέντρο στα μέσα του 16ου αιώνα στο Wittenberg, της Γερμανίας. Συχνά έγραφε για την περίοδο προ Χριστουγέννων, αλλά και την ίδια την γιορτή.
Χειρόγραφο του 1605 από έμπορο που βρισκόταν στο Στρασβούργο γράφει πως οι κάτοικοι τα Χριστούγεννα έστηναν έλατα και «κρεμούσαν πολύχρωμα χάρτινα τριαντάφυλλα, μήλα, γκοφρέτες και ζάχαρη».
tree1
(Wikipedia)
Αγγλία
Η πρώτη εμφάνιση δέντρου στην Αγγλία έγινε την περίοδο της βασίλισσας Σάρλοτ, της γερμανίδας συζύγου του Γεώργιου του τρίτου. Το δέντρο στήθηκε για ένα πάρτι το 1800 για τα παιδιά της βασιλικής οικογένειας. Ο βιογράφος της βασίλισσας είχε γράψει χαρακτηριστικά:
«Στην μέση του δωματίου έστεκε ένα δέντρο, από τα κλαδιά του οποίου κρέμονταν γλυκίσματα, αμύγδαλα, σταφίδες, φρούτα και παιχνίδια, εξαιρετικά τακτοποιημένα και έλαμπε ολόκληρο από μικρά κεριά. Αφού οι προσκεκλημένοι θαύμασαν το δέντρο, κάθε παιδί πήρε μέρος των γλυκών και ένα δώρο και επέστρεψαν σπίτι με μεγάλη χαρά».
 
Γερμανία
Αμέσως μετά τον γάμο του πρίγκιπα Αλβέρτου της Γερμανίας με την βασίλισσα Βικτώρια, το δέντρο πήρε μεγαλύτερη αξία. Το 1841 ξεκίνησε να στολίζει δέντρο στο Κάστρο Γουίντσορ. Το 1848 εικόνα του ζεύγους με τα παιδιά τους εκδόθηκε στο «Illustrated London News». Το διακοσμημένο δέντρο που αποτυπωνόταν στην φωτογραφία τους, σύντομα κέρδισε φανατικούς οπαδούς. Ο Κάρολος Ντίκενς αναφερόταν στο δέντρο ως «το νέο γερμανικό παιχνίδι». Γερμανοί μετανάστες μετέφεραν το έθιμο και στις Ηνωμένες Πολιτείες.
winsdor
(Wikipedia)
Αμερική
Πολλοί καυχιούνται ότι στόλισαν το πρώτο χριστουγεννιάτικο δέντρο στην χώρα. Μια ενδιαφέρουσα ιστορία μιλά για στρατιώτες που πολεμούσαν για τον Γεώργιο τον τρίτο στην Αμερικανική Επανάσταση. Συγκεντρώθηκαν γύρω από το Χριστουγεννιάτικο δέντρο στο Νιού Τζέρσι και άφησαν αφύλαχτες τις θέσεις τους. Οι άντρες του Τζορτζ Γουάσινγκτον ήταν πεινασμένοι και κουρασμένοι, αλλά σχεδίασαν επίθεση με την γνώση πως οι αντίπαλοι θα γιόρταζαν και δεν θα μπορούσαν να προστατευτούν.
Τα Χριστουγεννιάτικα δέντρα έγιναν ιδιαίτερα δημοφιλή στις Ηνωμένες Πολιτείες μετά την ανακάλυψη του ηλεκτρικού. ΤΟ 1895 ο πρόεδρος Γκρόβερ Κλίβελαντ στόλισε δέντρο στον Λευκό Οίκο χρησιμοποιώντας λαμπάκια. Η ιδέα του έκλεψε τις καρδιές και κρατεί μέχρι σήμερα.
 Πηγή: Wikipedia

Τι δεν ξέρουμε για την τσίχλα

 

Είτε την αγαπά κανείς είτε τη μισεί θανάσιμα, η τσίχλα δεν πρόκειται να πάει πουθενά στο άμεσο μέλλον, καθώς η βασιλεία της είναι εξασφαλισμένη.

Η πορεία της στον κόσμο μόνο εύκολη δεν ήταν όμως, καθώς από τη στιγμή που εμφανίστηκε και έγινε μόδα στις ΗΠΑ, οι πιο συντηρητικών ηθών κύριοι την έβαλαν στο στόχαστρο και έκαναν δεήσεις να εξαφανιστεί γρήγορα η «χυδαία μόδα», όπως την έλεγαν χαρακτηριστικά.
Αμ δε! Η «χυδαία μόδα» έπιασε για τα καλά, γενικεύτηκε στη Δύση και παντού λίγο πολύ και επιβίωσε ως τις μέρες μας με διάφορες μορφές και εξίσου μπόλικες λειτουργίες…
Βίβα Μέξικο!

Τι δεν ξέρουμε για την τσίχλα (2)

Η τσίχλα έχει πατρίδα το Μεξικό. Στην Αμερική εισάχθηκε από τον εφευρέτη Τόμας Άνταμς το 1866, αν και δεν είχε τίποτα κοινό με αυτό που αποκαλούμε σήμερα τσίχλα. Κι αυτό γιατί δεν ήταν παρά μια καφέ μπαλίτσα από φυσική τσίχλα! Η φυσική αυτή τσίχλα προέρχεται από το ψηλό δέντρο της Κεντρικής Αμερικής, Σαποντίγια, που έχει εδώδιμους καρπούς αλλά και κορμό που περιέχει γαλακτώδη χυμό.
Το λευκό και ελαστικό αυτό κόμμι ήταν η πρώτη φυσική τσίχλα. Το χρώμα της ήταν καφετί, καθώς η ρητίνη που ανέβλυζε από τομές στον κορμό αναμειγνυόταν με σκόνη, κομμάτια φλοιού και άλλες ακαθαρσίες.
Το μάσημα της φυσικής τσίχλας ήταν αρκετά εθιστικό σε όσους την είχαν κοντά τους και οι Μεξικάνοι του έδιναν να καταλάβει. Όπως και κάθε άλλος εξάλλου πολιτισμός, μιας και ο άνθρωπος την ανακάλυψε ήδη από τη νεολιθική περίοδο της ιστορίας του!
Παρά τις προσπάθειες του πρωτοπόρου στο θέμα μας Άνταμς, αν δεν έφτανε η δεκαετία του 1890 και οι πρώτες μαζικές εισαγωγές φυσικού λάτεξ στις ΗΠΑ, η «ζαχαροπλαστική» τσίχλα δεν θα γεννιόταν ποτέ.
Η σύγχρονη τσίχλα καταφτάνει Τι δεν ξέρουμε για την τσίχλα (3)
Όταν ήρθε σε επαφή με τη φυσική τσίχλα ο Άνταμς, άρχισε να αναζητεί τρόπους αξιοποίησης του προϊόντος. Έπειτα από πάμπολλα πειράματα και εξίσου πολλές αποτυχίες και λάθη, κατέληξε πως το μεξικάνικο αγαθό ήταν καλό μόνο για μασούλημα!
Με μια επένδυση… 35 δολαρίων, ο Άνταμς έβρασε το κόμμι της Σαποντίγιας μέχρι να μαλακώσει και να γίνει σαν ζύμη. Μετά έπλασε την τσίχλα σε μπαστουνάκια, τα οποία έκοψε σε τετράγωνα κομματάκια. Τα άφησε να κρυώσουν και τα συσκεύασε. Κανένα αρωματικό δεν προστέθηκε στην πρώτη αυτή προσπάθεια εμπορικής εκμετάλλευσης της μεξικάνικης ρητίνης. Ο σκοπός ήταν αποκλειστικά το να κρατάς τις γνάθους σου απασχολημένες.
Έπρεπε να πείσει όμως τους Αμερικάνους να μασουλούν σαν μηρυκαστικά και ολίγο από μάρκετινγκ ήταν αναγκαίο. Ο Άνταμς ξαπόστειλε μεγάλες ποσότητες σε ζαχαροπλαστεία και καφετέριες, ώστε να μοιραστούν δωρεάν στον κόσμο με την αγορά οποιουδήποτε άλλου προϊόντος.
Τα παιδιά λάτρεψαν την τσίχλα από την πρώτη στιγμή και την επομένη επέστρεψαν στο μαγαζί ζητώντας κι άλλη…
Αρωματισμένη τσίχλα, καμιά σχέση με τις άλλες

Τι δεν ξέρουμε για την τσίχλα (4)

Παρά το γεγονός ότι η φυσική τσίχλα του Τόμας Άνταμς τα πήγαινε ιδιαιτέρως καλά στην αγορά, ο ίδιος δεν επαναπαύτηκε στις δάφνες του. Θέλοντας να δημιουργήσει μια ακόμα μεγαλύτερη αγορά για την τσίχλα του, άρχισε να παράγει τσίχλες με γεύση.
Η πρώτη -και ιστορική, αναγκαστικά!- τσίχλα με γεύση κυκλοφόρησε το 1871. Τι γεύση είχε; Γλυκόριζα. Κι αν αυτό δεν είναι αρκετά μεγάλο από μόνο του, ο Άνταμς πρόσθεσε γεύσεις φρούτων και ξηρών καρπών στις τσίχλες του, την ίδια ώρα που έφτιαξε τους πρώτους αυτόματους πωλητές τσιχλών.
Δεν υπήρχε πια σταματημός για τον Άνταμς, ο οποίος πήρε ένα φυσικό αγαθό από το Μεξικό και το μετέτρεψε σε ακαταμάχητο γλύκισμα. Την ώρα που κρατούσε όμως τα στόματα των πιτσιρικιών του έθνους απασχολημένα, δάσκαλοι και γονείς ήταν έξω φρενών. Μέχρι τα τέλη του 19ου αιώνα, πολλοί ακόμα παρασκευαστές τσίχλας υπήρχαν στις ΗΠΑ, ρίχνοντας στην αγορά νέες γεύσεις. Όταν μάλιστα οι πρώτες διαφημίσεις βρήκαν τον δρόμο τους στον ημερήσιο Τύπο, η νέα μόδα θα ξέφευγε από κάθε λογικό πλαίσιο!
 Το κακό συνήθειο των γυναικών
Τι δεν ξέρουμε για την τσίχλα (5)
Δεν ήταν μόνο τα νιάτα που κόλλησαν μονομιάς και μαζικά με την τσίχλα, αλλά και οι κυρίες. Στα συντηρητικά ήθη της εποχής βέβαια, μια γυναίκα που μασουλούσε τσίχλα ισοδυναμούσε με έναν άντρα που μασούσε και έφτυνε καπνό, μια ιδιαιτέρως βάρβαρη συνήθεια δηλαδή που δεν άρμοζε σε γυναίκες της καλής κοινωνίας.
Το 1902 μάλιστα αμερικανική εφημερίδα δεν μάσησε τα λόγια της: «Αν αυτές οι γυναίκες θέλουν να μασούν, ας το κάνουν στα υπόγεια»! Και την επόμενη χρονιά οι κύριοι συσπειρώθηκαν σε μια οργάνωση κατά της τσίχλας. Κι ενώ οι γυναίκες της άρχουσας τάξης συγκρατιόνταν από τη δημόσια μάσηση τσίχλας, οι κυρίες της εργατιάς δεν ένιωθαν την ίδια ανάγκη, συγκεντρώνοντας τη μήνη της φαλλοκρατικής κοινωνίας.
Το μασούλημα τσίχλας έφτασε τελικά να θεωρείται συνήθεια «κάτω από τα όρια της αξιοπρέπειας» και καυτηριαζόταν τώρα απ’ όλους…
 Η ιδιαίτερη περίπτωση του Ουίλιαμ Ρίγκλεϊ του Νεότερου

Τι δεν ξέρουμε για την τσίχλα (6)

Το 1891 ο επιχειρηματίας Ουίλιαμ Ρίγκλεϊ ο Νεότερος, που πουλούσε προϊόντα για το σπίτι, άρχισε να μοιράζει δωρεάν τσίχλες με κάθε αγορά μαγειρικής σόδας. Είδε αμέσως τον εμπορικό αντίκτυπο της κίνησης και αποφάσισε να κάνει ένα μεγάλο άλμα στον τομέα της τσίχλας.
Άρχισε λοιπόν να παράγει έναν μεγάλο αριθμό τσιχλών με γεύσεις, μεταξύ αυτών και η πρώτη τσίχλα με άρωμα δυόσμου! Κι αυτό γιατί ήθελε να σπάσει το στερεότυπο πως οι τσίχλες ήταν για παιδιά και γυναίκες, επιδιώκοντας να βάλει και τους άντρες στο παιχνίδι.
Το στοίχημα το κέρδισε και με το παραπάνω, αν και η δική του ιστορία έχει και μια άλλη πτυχή. Οραματιστής καπιταλιστής καθώς ήταν, έδωσε το 1916 ανήκουστα δικαιώματα στους εργάτες του και επιδόματα με το τσουβάλι, σε μια εποχή που το εργατικό δίκαιο ήταν στα σπάργανα. Μέχρι το 1924, οι δικοί του εργάτες είχαν αργία το Σαββατοκύριακο και με τους γερούς μισθούς τους μπορούσαν να ζουν άνετα δουλεύοντας πέντε μέρες τη βδομάδα.
Η βιομηχανία τσίχλας θεωρήθηκε ό,τι πιο προοδευτικό εργατικά έβλεπε ποτέ ο κόσμος…
 Πάρτι τσίχλας
Τι δεν ξέρουμε για την τσίχλα (7)
Το 1904 μια νέα μόδα έπιασε εξαπίνης την Αμερική. Τα νιάτα μαζεύονταν τώρα σε σπίτια μεγάλων πόλεων για να κάνουν πάρτι τσίχλας! Για να μπεις στο πάρτι, θα έπρεπε να κουβαλάς το δικό σου πακετάκι τσίχλας, όταν και άρχιζε η πλάκα. Γιατί ο σκοπός ήταν να γίνει η τσίχλα μαλακή από το μασούλημα και κατόπιν να βγει από το στόμα και να μεταμορφωθεί σε ό,τι μπορούσε να σκεφτεί ο καθένας.
Οι έφηβοι περνούσαν λέει πολύ καλά πλάθοντας τις τσίχλες τους και τα πειράματα αυτά είχαν συχνά πυκνά άσεμνο χαρακτήρα…
 Μενταγιόν τσίχλας

Τι δεν ξέρουμε για την τσίχλα (8)

Τα μενταγιόν με τις φωτογραφίες ήταν εξαιρετικά δημοφιλή στη βικτοριανή εποχή, όταν οι γυναίκες φορούσαν τις εικόνες των αγαπημένων τους στον λαιμό για να τους έχουν πάντα κοντά τους. Τότε, το 1889 συγκεκριμένα, ένας κύριος σκέφτηκε το μενταγιόν τσίχλας, επιτρέποντας στον κόσμο να τριγυρνά στους δρόμους με τις μασημένες τσίχλες στον λαιμό του!
Η ιδέα δεν έπιασε μέχρι το 1913, όταν για ανεξήγητο λόγο το μενταγιόν τσίχλας έγινε ακαταμάχητο. Έμοιαζε πολύ με το παραδοσιακό μενταγιόν, μόνο που στο εσωτερικό είχε μια επίστρωση πορσελάνης για να κολλά καλύτερα η τσίχλα. Τώρα οι κυρίες μπορούσαν να μασούν την τσίχλα τους και να την αποθηκεύουν στο μενταγιόν τους όταν έβγαιναν σε δημόσιο χώρο, ώστε να την ξαναμασήσουν αργότερα στην ασφάλεια του σπιτιού τους. Δαιμόνιο;
 Το αστέρι του βωβού και η τσίχλα
Τι δεν ξέρουμε για την τσίχλα (9)
Η τσίχλα μπήκε κάποια στιγμή στο μεγάλο πανί και είχε ξαφνικά τη βασίλισσά της, καμιά άλλη από την ντίβα του βωβού σινεμά Φέι Τίντσερ. Μέχρι το 1916, η Φίντσερ είχε αποκτήσει το παρατσούκλι «το κορίτσι με την τσίχλα» και οι άνθρωποι τη ζήλευαν που έβγαζε τα προς το ζην μασώντας τσίχλες!
Πολύ άδικο βέβαια για την ίδια να γίνει γνωστή λόγω της τσίχλας, μιας και ήταν φοβερή κωμική ηθοποιός και σκηνοθέτιδα. Ο δημοφιλέστερος ρόλος της ήταν πάντως η Έθελ, μια κολλημένη με τις τσίχλες κοπέλα της εργατικής τάξης που ό,τι κι αν έκανε, περιστρεφόταν αναγκαστικά γύρω από την τσίχλα.
Η ίδια έγινε επίσης γνωστή γιατί ντυνόταν σαν αγόρι. Κι έτσι το 1915 δήλωσε ατάραχα: «Έχει περισσότερη πλάκα να είσαι άντρας στις ταινίες παρά να μασήσεις ένα ολόκληρο πακέτο τσίχλες»!
Ο μεγαλύτερος εχθρός της σκοτούρας

Ήταν το 1916 όταν η τσίχλα έγινε ξαφνικά «ο μεγαλύτερος εχθρός της σκοτούρας». Πλέον δεν ήταν κακιά συνήθεια των πιτσιρικιών και χυδαίο χόμπι των γυναικών της εργατικής τάξης, αλλά ένα προϊόν με αναντίρρητα ψυχολογικά οφέλη για όλο το αμερικανικό έθνος. Ακόμα και ψυχολογικές μελέτες σε σοβαρές επιθεωρήσεις κυκλοφόρησαν που όχι μόνο παίνευαν τα συναισθηματικά οφέλη της τσίχλας, αλλά τη θεωρούσαν κιόλας φάρμακο κατά της αϋπνίας και της κατάθλιψης!
Ο αρχίατρος του Δικαστηρίου Ηθών του Σικάγου είπε μεγαλόστομα πως είναι αδύνατον «να προσβάλει τον άνθρωπο που μασουλά τσίχλα η κατάθλιψη και το άγχος». Όσο λοιπόν ο άνθρωπος κρατούσε τα σαγόνια του απασχολημένα, καμιά σκοτούρα δεν θα είχε, γι’ αυτό και οι νευρολόγοι άρχισαν να συνταγογραφούν τσίχλες σε ασθενείς με ευαίσθητα νεύρα.
Ιατρική ένωση έφτασε μάλιστα στο σημείο να ισχυριστεί πως η ιατρική χρήση της τσίχλας θα έφτιαχνε τελικά «μια καλύτερη ράτσα ανθρώπων»…
 Η παγκοσμιοποίηση της τσίχλας

Τι δεν ξέρουμε για την τσίχλα (11)

Όταν οι ΗΠΑ κατάλαβαν ότι η μάστιγα της τσίχλας δεν θα περνούσε ποτέ, σκέφτηκαν να εξάγουν την «πανούκλα» και στον υπόλοιπο κόσμο. Σε κάποιες χώρες της Ευρώπης η τσίχλα έπιασε αμέσως, καθώς ήταν διασκεδαστική ενασχόληση και η γεύση της ήταν μέχρι τότε αχτύπητη. Αυστραλιανή εφημερίδα είπε σχετικά το 1928: «Δεν βλέπω κάποιο επιχείρημα κατά της χρήσης της τσίχλας, εκτός ίσως από τους σπαζοκέφηδες που δεν τη γουστάρουν. Οι σπαζοκέφηδες μισούν να βλέπουν τα ανθρώπινα σαγόνια να λικνίζονται χαρούμενα».
Εντωμεταξύ, στην Αγγλία επικρατούσε λαϊκός αναβρασμός από την απόφαση να απαγορευτεί η τσίχλα στους αστυνομικούς! Ακόμα και η δούκισσα του Σάδερλαντ περιφερόταν από διαδήλωση σε διαδήλωση ρωτώντας «γιατί στο καλό απαγορεύουν στην αστυνομία μας να μασά τσίχλα;». Όπως φάνηκε εντός ολίγου, πίσω από την απαγόρευση κρυβόταν η βρετανική άρχουσα τάξη που δεν έβλεπε με καθόλου καλό μάτι την αμερικανοποίηση του έθνους με δούρειο ίππο την τσίχλα…
Newsbeast.gr//grizosgatos.blogspot.gr

Γιατί ο Οκτώβριος δεν έχει το γράμμα μ?

Ένα αρκετά συνηθισμένο λάθος είναι να λέμε και να γράφουμε τον δέκατο μήνα του ημερολογίου ως “Οκτώμβριο” αντί για το ορθό Οκτώβριο.
Ένα λάθος αρκετά παλιό, το οποίο για να πούμε και του στραβού το δίκιο, δεν είναι και δύσκολο να το κάνουμε μιας και υπάρχουν τρεις μήνες με αντίστοιχα ονόματα που έχουν και οι τρεις “μ”.
Εννοούμε φυσικά τους μήνες Σεπτέμβριο, Νοέμβριο και Δεκέμβριο.
Τότε, λοιπόν, ο Οκτώβριος γιατί δεν έχει μ; Ποια είναι η εξήγηση που κρύβεται πίσω από αυτή τη διαφοροποίηση; Για να δούμε!
Γιατί είναι Οκτώβριος και όχι Οκτώμβριος;
Η απάντηση βρίσκεται στο ρωμαϊκό ημερολόγιο, το οποίο έχουμε δανειστεί αυτούσιο.
Παλιά το ημερολόγιο είχε 10 μήνες, καθώς απουσίαζαν οι μήνες Ιανουάριος και Φεβρουάριος, οι οποίοι προστέθηκαν αργότερα, επομένως η χρονιά ξεκινούσε από τον Μάρτιο.
Το ρωμαϊκό ημερολόγιο στα λατινικά ήταν το εξής:
1) Martius (στον Άρη)
2) Aprilis (στην Αφροδίτη)
3) Maius (στη Μαία)
4) Junius (στην Ήρα)
5) Quintilis (πέμπτος)
6) Sextilis (έκτος)
7) September (έβδομος)
8) October (όγδοος)
9) November (ένατος)
10) December (δέκατος)
Σύμφωνα, λοιπόν, με το ρωμαϊκό ημερολόγιο, οι πρώτοι τέσσερις μήνες είχαν ονόματα Θεών. Οι επόμενοι συνέχιζαν αριθμητικά, δηλ. ο Quintilis ήταν ο πέμπτος, ο Sextilis ήταν ο έκτος κ.ο.κ.
Αργότερα ο πέμπτος και ο έκτος μήνας αφιερώθηκαν σε αυτοκράτορες και συγκεκριμένα στον Ιούλιο Καίσαρα και στον Οκταβιανό Αύγουστο.
Οι επόμενοι μήνες όμως συνέχισαν αριθμητικά. Συγκεκριμένα ο έβδομος μήνας λεγόταν September από το septem (εφτά), ο όγδοος μήνας ονομάστηκε October από το octo (οκτώ), ο ένατος ήταν ο November από το novem (εννιά) και τέλος δέκατος και τελευταίος ήταν ο December από το decem (δέκα).
Επομένως, αφού ο Οκτώβριος δεν είχε μ στα λατινικά (October), δεν έχει προφανώς ούτε και στα ελληνικά.
ργότερα, όταν προστέθηκαν οι μήνες Ιανουάριος και Φεβρουάριος στην αρχή του ημερολογίου, η αρίθμηση χάλασε, καθώς ο Σεπτέμβριος από 7ος έγινε 9ος, ο Οκτώβριος έγινε 10ος, ο Νοέμβριος 11ος και ο Δεκέμβριος 12ος.
Ωστόσο η ονοματολογία έμεινε και μαζί της ο Οκτώβριος για να μας παιδεύει με την ιδιομορφία του.
ipaideia /+grizosgatos

Ο γρίφος για παιδιά δημοτικού που έχει τρελάνει όλο το διαδίκτυο! Μόνο 3 στους 100  κατάφεραν να τον λύσουν. Εσύ?

 
Ο γρίφος για παιδιά δημοτικού που έχει τρελάνει όλο το διαδίκτυο! Μόνο 3 στους 100 ενήλικες κατάφεραν να τον λύσουν. Εσύ;
 
 
Κοινοποιήστε στο Facebook
 
 
 
 
 

Μερικές μαθηματικές ερωτήσεις δεν είναι τόσο απλές όσο φαίνονται με μια πρώτη ματιά. Για παράδειγμα ο παρακάτω γρίφος. Εξασκήστε λίγο το μυαλό σας προσπαθώντας να απαντήσετε σε αυτή την ερώτηση…

a1

 

Δείτε την απάντηση:

Βρήκατε 105; Ή 102;

Η απάντηση είναι 81. Μάλλον δεν το βρήκατε σωστά εξαιτίας δύο μικρών λεπτομερειών. Πρώτον: ο αριθμός των κίτρινων λουλουδιών: στην τρίτη εξίσωση υπάρχουν 2 και στην τελευταία μόνο 1. Αλλά η δεύτερη λεπτομέρεια είναι πιο περίπλοκη: ο αριθμός των πετάλων των μοβ λουλουδιών. Δεν τα παρατηρήσατε; Δεν μπορούμε να σας το συγχωρέσουμε αυτό! Στην δεύτερη εξίσωση, τα λουλούδια ισούνται με 5 – έχουν 5 πέταλα το καθένα και το κάθε πέταλο ισούται με 1. Στην τελευταία εξίσωση, το μοβ λουλούδι έχει μόνο 4 πέταλα (4 επί 1). Άρα 20×4+1=81. Αν το βρήκατε, συγχαρητήρια! Δίνετε μεγάλη προσοχή στις λεπτομέρειες!

Πηγή